Op. Dr. Köksal Yurda Eken

Akciğer kanserinde tedavi kararı, tümörün türü kadar yaygınlığına da bağlıdır. Evreleme, hastalığın akciğer içinde ne kadar ilerlediğini ve göğüs boşluğunun orta bölümündeki lenf düğümlerine ulaşıp ulaşmadığını belirlemeyi hedefler.

Değerlendirmede tomografi ve gerektiğinde metabolik görüntüleme kullanılır. Ancak görüntüleme tek başına her zaman yeterli olmaz; bu nedenle lenf düğümlerinden örnek alınması gerekebilir.

Örnekleme, endoskopik yöntemlerle ya da mediastinoskopi adı verilen cerrahi girişimle yapılır. Elde edilen bilgi, hastanın doğrudan ameliyata mı alınacağını yoksa önce ilaç veya ışın tedavisi mi uygulanacağını belirlediği için tedavi yönünü doğrudan değiştirir.

Akciğer cerrahisinde amaç, hastalıklı dokuyu tümüyle çıkarırken sağlam akciğer dokusunu olabildiğince korumaktır. Bu, ameliyat sonrası solunum kapasitesini doğrudan etkiler.

Bazı tümörler ana hava yolunun ya da damarın başlangıcına yerleşir. Bu durumda akciğerin tamamını çıkarmak yerine, tutulan hava yolu bölümü çıkarılıp uçlar birbirine dikilebilir. Sleeve rezeksiyon olarak adlandırılan bu yaklaşım uygun seçilmiş hastalarda akciğer dokusunun korunmasını sağlar.

Hangi ameliyatın uygun olduğu; tümörün yerleşimi, evresi, hastanın solunum kapasitesi ve kalp durumu birlikte değerlendirilerek belirlenir. Ameliyat öncesi solunum fonksiyon testleri bu kararın temel parçasıdır.

Pnömotoraks, akciğer ile göğüs duvarı arasındaki boşluğa hava kaçması ve akciğerin kısmen ya da tümüyle sönmesidir. Ani başlayan göğüs ağrısı ve nefes darlığı tipik belirtileridir.

Bir bölümü belirgin bir neden olmadan, özellikle uzun boylu ve zayıf yapılı gençlerde ortaya çıkar; bir bölümü ise akciğer hastalıklarına ya da göğüs travmasına bağlıdır. Tanı akciğer grafisi ve gerektiğinde tomografiyle konur.

Tedavi havanın miktarına ve şikayetin şiddetine göre değişir. Küçük ve şikayet vermeyen durumlarda izlem yeterli olabilir; belirgin durumlarda göğüs tüpü yerleştirilir. Tekrarlayan olgularda cerrahi değerlendirilir.