Uzm. Dr. Kemal Karaca

Mikrocerrahi, damar ve sinir gibi çıplak gözle güç seçilen yapıların mikroskop altında onarıldığı cerrahi yöntemdir. Kullanılan dikişler saç telinden incedir ve işlem büyütme altında yapılır.

En bilinen kullanım alanı kopan parmak veya uzuv parçalarının yeniden yerine takılmasıdır. Bunun dışında, bir bölgeden alınan dokunun damarlarıyla birlikte başka bir bölgeye taşınması (serbest doku aktarımı) da mikrocerrahi ile yapılır; bu yöntem geniş doku kayıplarının onarımında kullanılır.

Başarının belirleyicisi ameliyat sonrası dönemdeki dolaşımın izlenmesidir. Aktarılan dokunun kan akımı düzenli olarak değerlendirilir; sorun görüldüğünde erken müdahale gerekebilir.

Kesici bir yaralanma sonrası el veya kolda his kaybı ya da güç kaybı gelişmesi, sinir yaralanmasını düşündürür. Sinirin kesilip kesilmediği muayene ile değerlendirilir; gerektiğinde elektrofizyolojik incelemeler kullanılır.

Onarımda amaç, kesilen sinir uçlarının gerginlik oluşturmadan karşı karşıya getirilmesidir. Araya mesafe girmişse hastanın kendi vücudundan alınan bir sinir grefti kullanılabilir. Onarım ne kadar erken yapılırsa sonuç genellikle o kadar iyi olur.

Sinir iyileşmesi yavaştır; lifler günde milimetre düzeyinde ilerler, bu nedenle hissin geri gelmesi aylar alabilir. Bu dönemde el terapisi ve egzersiz programı iyileşmenin ayrılmaz parçasıdır.

Kopan bir parmak veya el parçasının yeniden takılabilmesi, ilk saatlerde yapılanlara bağlıdır. Bu nedenle olay yerinde yapılan doğru hazırlık en az ameliyat kadar belirleyicidir.

Kopan parça temiz ve nemli bir beze sarılmalı, ardından su geçirmez bir torbaya konmalıdır. Torba buz-su karışımı içeren bir kabın içine yerleştirilir. Parça doğrudan buza ya da suya temas etmemelidir; doğrudan temas dokuya zarar verir.

Yaralanan bölge temiz bir bezle sarılarak yükseğe kaldırılır ve hasta vakit kaybetmeden mikrocerrahi yapılabilen bir merkeze yönlendirilir. Yeniden takmanın uygun olup olmadığı; kopmanın şekli, süresi ve dokunun durumu değerlendirilerek belirlenir.